Dla wielu firm kilka miesięcy w roku oznacza zdecydowanie większą liczbę zamówień, klientów lub zleceń. Magazyny pracują na wyższych obrotach, produkcja zwiększa moce przerobowe, a firmy handlowe przygotowują się na okres wzmożonej sprzedaży.
To dobry moment dla biznesu, ale jednocześnie wymagający sprawdzian dla organizacji pracy.
Bo większa liczba zamówień oznacza również większe zapotrzebowanie na ludzi. A znalezienie kilkudziesięciu czy nawet kilkuset pracowników w momencie, gdy potrzebujemy ich „na już”, może okazać się znacznie trudniejsze niż samo zdobycie dodatkowych kontraktów.
Dlatego o zatrudnieniu pracowników sezonowych warto myśleć zanim rozpocznie się właściwy szczyt sezonu.
Sezonowe zapotrzebowanie na pracowników – problem czy element planowania?
Wzrost zatrudnienia w określonych okresach roku nie musi być sytuacją kryzysową.
Jeżeli firma wie, że co roku przed świętami zwiększa się liczba zamówień, latem rośnie ruch klientów, a w określonych miesiącach produkcja realizuje więcej zleceń, zapotrzebowanie na dodatkowych pracowników można przewidzieć.
To zmienia sposób myślenia o rekrutacji.
Zamiast reagować dopiero wtedy, gdy zaczyna brakować ludzi, firma może wcześniej przygotować plan:
- ilu pracowników będzie potrzebnych,
- na jak długo,
- na jakich stanowiskach,
- jakie kompetencje będą wymagane,
- kiedy powinien rozpocząć się proces rekrutacji,
- kto będzie odpowiedzialny za wdrożenie nowych osób.
Takie podejście pozwala ograniczyć sytuacje, w których zwiększona liczba zamówień pojawia się szybciej niż możliwość znalezienia pracowników.
Które branże szczególnie potrzebują dodatkowych pracowników?
Sezonowość może wyglądać inaczej w zależności od sektora.
Logistyka i magazyny
W okresach zwiększonej sprzedaży magazyny muszą obsłużyć większy przepływ towarów. Więcej pracy pojawia się przy kompletowaniu zamówień, pakowaniu, sortowaniu czy załadunku.
Dodatkowi pracownicy pozwalają zwiększyć przepustowość bez konieczności trwałego powiększania zespołu.
Produkcja
W firmach produkcyjnych sezonowe zwiększenie liczby zamówień może oznaczać konieczność uruchomienia dodatkowych zmian lub zwiększenia obsady istniejących stanowisk.
Problem pojawia się wtedy, gdy obecny zespół nie jest w stanie przejąć dodatkowych obowiązków bez nadgodzin i przeciążenia.
E-commerce i handel
Okresy wyprzedaży, świąt czy innych wzmożonych zakupów generują większą liczbę zamówień i zwrotów.
W takich momentach dodatkowe osoby mogą być potrzebne nie tylko w magazynie, ale również przy obsłudze zamówień, pakowaniu czy procesowaniu zwrotów.
HoReCa
W miejscowościach turystycznych sezon może oznaczać wielokrotnie większą liczbę klientów.
Restauracje, hotele i inne obiekty potrzebują wtedy większej liczby osób, ale często tylko przez kilka miesięcy w roku.
W takich przypadkach elastyczne zatrudnienie może być szczególnie przydatne.
Dlaczego nie zawsze warto zwiększać zatrudnienie na stałe?
Jednym z podstawowych problemów związanych z sezonowością jest różnica pomiędzy stałym zapotrzebowaniem firmy a czasowym wzrostem obciążenia.
Jeżeli przedsiębiorstwo potrzebuje dodatkowych 30 osób przez trzy miesiące, zatrudnienie ich na stałe może oznaczać problem po zakończeniu sezonu.
Firma zostaje wtedy z zespołem większym niż rzeczywiście potrzebuje.
Praca tymczasowa pozwala lepiej dopasować wielkość zespołu do aktualnej sytuacji biznesowej.
Można zwiększyć liczbę pracowników wtedy, gdy jest to potrzebne, a następnie wrócić do standardowego poziomu zatrudnienia.
To szczególnie ważne w branżach, w których popyt zmienia się bardzo dynamicznie.
Pracownik tymczasowy jako sposób na zwiększenie mocy operacyjnych
Warto spojrzeć na pracowników tymczasowych nie tylko jako na rozwiązanie problemu braków kadrowych.
Mogą być również sposobem na zwiększenie możliwości operacyjnych przedsiębiorstwa.
Firma, która otrzymała większe zamówienie, może dzięki dodatkowym pracownikom zwiększyć liczbę realizowanych zadań bez konieczności przebudowy całej struktury zatrudnienia.
To pozwala lepiej reagować na sytuacje, w których zapotrzebowanie jest większe niż standardowe możliwości zespołu.
Co firma zyskuje dzięki współpracy z agencją?
Samodzielne znalezienie dużej liczby pracowników w krótkim czasie może być dla działu HR dużym obciążeniem.
Trzeba przygotować ogłoszenia, dotrzeć do kandydatów, przeprowadzić selekcję, zorganizować rozmowy, przygotować dokumenty i zadbać o kwestie formalne związane z zatrudnieniem.
Przy kilkunastu kandydatach może to być wykonalne.
Przy kilkudziesięciu czy kilkuset nowych pracownikach skala procesu wygląda zupełnie inaczej.
Współpraca z agencją pracy tymczasowej pozwala przenieść znaczną część tych obowiązków na zewnętrznego partnera.
Agencja może odpowiadać m.in. za:
- pozyskanie kandydatów,
- rekrutację i selekcję,
- przygotowanie dokumentacji,
- formalności związane z zatrudnieniem,
- obsługę kadrowo-płacową,
- organizację pracy zgodnie z ustaleniami z klientem,
- wsparcie w przypadku absencji i konieczności znalezienia zastępstwa.
Dla przedsiębiorstwa oznacza to przede wszystkim możliwość skupienia się na działalności operacyjnej.
Elastyczność jest szczególnie ważna, gdy trudno przewidzieć skalę sezonu
Nie każdy sezon wygląda tak samo.
W jednym roku firma może otrzymać wyjątkowo dużo zamówień, w kolejnym popyt może być mniejszy.
Dlatego sztywne założenie, że przez cały sezon potrzebna będzie dokładnie taka sama liczba pracowników, nie zawsze odpowiada rzeczywistości.
Model pracy tymczasowej pozwala łatwiej reagować na zmieniające się potrzeby.
Jeżeli zapotrzebowanie rośnie – można zwiększyć liczbę osób.
Jeżeli spada – ograniczyć skalę dodatkowego zatrudnienia.
Dla przedsiębiorstwa oznacza to większą możliwość dostosowania zasobów do rzeczywistej sytuacji.
Co dzieje się, gdy firma zaczyna rekrutację zbyt późno?
Wyobraźmy sobie firmę, która wie, że w listopadzie liczba zamówień wzrośnie kilkukrotnie, ale rekrutację rozpoczyna dopiero pod koniec października.
Wtedy problemem może być już nie tylko znalezienie pracowników.
Firma może mieć trudności z:
- obsadzeniem wszystkich zmian,
- przygotowaniem nowych osób do pracy,
- zapewnieniem odpowiedniej liczby pracowników w najbardziej intensywnym okresie,
- utrzymaniem terminowości realizacji zamówień,
- uniknięciem nadgodzin obecnego zespołu.
Co więcej, podobne potrzeby w tym samym czasie mają również konkurencyjne przedsiębiorstwa.
Im większy popyt na pracowników, tym trudniej o szybkie pozyskanie odpowiednich osób.
Dlatego rekrutacja sezonowa powinna rozpoczynać się przed momentem, w którym dodatkowe osoby stają się absolutnie niezbędne.
Jak przygotować się do sezonowego wzrostu zatrudnienia?
Dobrym rozwiązaniem jest stworzenie prostego harmonogramu działań.
1. Przeanalizuj dane z poprzednich lat
Sprawdź, kiedy rozpoczynał się wzrost zapotrzebowania, jak długo trwał i ilu pracowników było potrzebnych.
Warto również przeanalizować absencje, rotację oraz liczbę nadgodzin.
2. Oszacuj przyszłe zapotrzebowanie
Na podstawie planów sprzedażowych, zamówień i prognoz określ, jakiej liczby pracowników możesz potrzebować.
Nie musi być to jedna konkretna liczba. Możesz przygotować kilka scenariuszy – minimalny, prawdopodobny i maksymalny.
3. Określ wymagania
Nie każde stanowisko wymaga takich samych kompetencji.
Zastanów się, które zadania mogą być wykonywane przez osoby bez dużego doświadczenia, a gdzie potrzebne są konkretne uprawnienia lub wcześniejsza praktyka.
4. Zacznij rekrutację odpowiednio wcześniej
Im wcześniej rozpocznie się proces, tym większe możliwości znalezienia kandydatów odpowiadających wymaganiom firmy.
5. Przygotuj onboarding
Samo znalezienie pracownika nie oznacza jeszcze, że będzie on od razu w pełni efektywny.
Warto wcześniej przygotować instrukcje, osoby odpowiedzialne za wdrożenie i podstawowe materiały potrzebne na pierwsze dni pracy.
Czy pracownicy tymczasowi mogą być rozwiązaniem również w sytuacji nagłej?
Tak.
Nie każdą sytuację da się przewidzieć.
Firma może nagle otrzymać duże zamówienie, stracić kilku pracowników albo stanąć przed koniecznością zwiększenia produkcji w krótkim czasie.
W takich przypadkach współpraca z agencją może pomóc szybciej uzupełnić braki kadrowe.
Nie warto jednak budować całej strategii zatrudnienia wyłącznie na działaniach „last minute”.
Im krótszy czas na znalezienie pracowników, tym mniejszy wybór kandydatów i większa presja na wszystkie strony procesu.
Najlepsze efekty daje połączenie planowania z możliwością szybkiego reagowania.
A co z pracownikami zagranicznymi?
W wielu branżach pracownicy z zagranicy stanowią ważną część rynku pracy.
Ich pozyskanie może jednak wiązać się z dodatkowymi obowiązkami formalnymi dotyczącymi legalności zatrudnienia i pobytu.
Współpraca z wyspecjalizowaną agencją może w takim przypadku ułatwić przedsiębiorstwu organizację procesu.
Jest to szczególnie istotne przy dużych projektach, w których firma potrzebuje większej liczby pracowników w krótkim czasie.
Przy wyborze partnera warto jednak zweryfikować, czy posiada on odpowiednie doświadczenie w obsłudze takich procesów oraz jak wygląda zakres przejmowanych przez niego obowiązków.
Praca tymczasowa nie musi oznaczać kompromisu w jakości
Jednym z obaw przedsiębiorców może być przekonanie, że szybka rekrutacja oznacza niższą jakość kandydatów.
Nie musi tak być.
Kluczowe znaczenie ma sposób prowadzenia selekcji oraz właściwe określenie wymagań.
Jeżeli agencja dokładnie wie, jakiego profilu pracownika potrzebuje klient, może skoncentrować rekrutację na osobach spełniających konkretne kryteria.
Dlatego przed rozpoczęciem współpracy warto jasno określić:
- zakres obowiązków,
- wymagane doświadczenie,
- uprawnienia,
- system pracy,
- lokalizację,
- termin rozpoczęcia,
- przewidywany okres zatrudnienia,
- oczekiwaną liczbę pracowników.
Im dokładniejsze informacje otrzyma rekruter, tym większa szansa na właściwe dopasowanie kandydatów.
Sezon zaczyna się wcześniej, niż wynika to z kalendarza
Największym błędem jest rozpoczęcie przygotowań dopiero wtedy, gdy pracowników już brakuje.
Sezonowa rekrutacja powinna być częścią wcześniejszego planowania operacyjnego.
Jeżeli firma wie, że za kilka miesięcy czeka ją okres zwiększonego obciążenia, już teraz warto odpowiedzieć sobie na pytanie:
Ilu ludzi będziemy potrzebować i skąd ich pozyskamy?
To proste pytanie może pomóc uniknąć wielu problemów.
Dodatkowi pracownicy nie powinni być traktowani wyłącznie jako rozwiązanie awaryjne. Przy odpowiednim planowaniu mogą stać się narzędziem pozwalającym firmie zwiększać możliwości operacyjne dokładnie wtedy, gdy wymaga tego sytuacja.
Podsumowanie
Sezonowy wzrost zamówień to dla firmy przede wszystkim szansa na rozwój, ale bez odpowiedniego przygotowania może szybko przerodzić się w problem organizacyjny.
Brak pracowników może prowadzić do przeciążenia zespołu, większej liczby nadgodzin, opóźnień i problemów z realizacją zamówień.
Dlatego warto przygotować strategię zatrudnienia z wyprzedzeniem.
Pracownicy tymczasowi mogą być jednym z elementów takiego rozwiązania – szczególnie wtedy, gdy firma potrzebuje zwiększyć zespół na określony czas, szybko reagować na zmiany popytu lub ograniczyć obciążenie własnego działu HR.
Najważniejsze jest jednak odpowiednie przygotowanie. Im wcześniej firma określi swoje potrzeby i rozpocznie rozmowy z potencjalnym partnerem, tym większą ma szansę wejść w sezon z gotowym zespołem, zamiast szukać pracowników wtedy, gdy presja jest już największa.